W marcu 2026 roku weszły w życie zmiany przepisów dotyczących młodych kierowców. Nowe regulacje obejmują możliwość uzyskania prawa jazdy kategorii B przez osoby, które ukończyły 17 lat, oraz wprowadzenie dodatkowych obowiązków i ograniczeń w pierwszym okresie posiadania uprawnień.

Zgodnie z nowymi przepisami osoba w wieku 17 lat może uzyskać prawo jazdy kategorii B za zgodą rodzica lub opiekuna prawnego. Uprawnienia te mają charakter ograniczony,

Obowiązkowy jest nadzór opiekuna, który musi znajdować się w pojeździe podczas jazdy. Okres jazdy nadzorowanej trwa maksymalnie 6 miesięcy, jednak nie dłużej niż do dnia ukończenia 18 lat. Oznacza to, że długość tego etapu zależy od momentu uzyskania prawa jazdy. Opiekun zaś musi mieć minimum 25 lat, posiadać prawo jazdy kategorii B od co najmniej 5 lat oraz nie może mieć aktywnego zakazu prowadzenia pojazdów. Przepisy nie przewidują obowiązkowego szkolenia ani certyfikacji dla opiekunów. Nie określono również szczegółowego zakresu ich odpowiedzialności ani standardów prowadzenia jazdy nadzorowanej.

Po ukończeniu 18 lat kierowca uzyskuje możliwość samodzielnego prowadzenia pojazdu. Jednocześnie od 3 września 2026 roku zacznie obowiązywać formalny okres próbny dla nowych kierowców.

Okres próbny trwa 2 lata w przypadku standardowych kierowców oraz do 3 lat w przypadku osób, które uzyskały prawo jazdy przed ukończeniem 18 lat, jednak nie dłużej niż do ukończenia 20 roku życia. W tym czasie obowiązują dodatkowe ograniczenia i obowiązki.

Limit punktów karnych dla kierowców w okresie próbnym wynosi 12 punktów. Dla pozostałych kierowców limit ten wynosi 24 punkty. Przekroczenie limitu skutkuje cofnięciem uprawnień.

Kierowcy w okresie próbnym podlegają również ograniczeniom prędkości. Maksymalna dopuszczalna prędkość wynosi:

• 50 km/h w terenie zabudowanym,
• 80 km/h poza terenem zabudowanym,
• 100 km/h na drogach ekspresowych i autostradach.

Dla pozostałych kierowców obowiązują limity:

• 50 km/h w terenie zabudowanym,
• 90 km/h poza terenem zabudowanym,
• 120 km/h na drogach ekspresowych,
• 140 km/h na autostradach.

Oznacza to obniżenie dopuszczalnej prędkości o 10 km/h poza terenem zabudowanym oraz o 20–40 km/h na drogach szybkiego ruchu.

Kierowcy w okresie próbnym są zobowiązani do zachowania całkowitej trzeźwości (0,0‰ alkoholu we krwi). Dla pozostałych kierowców dopuszczalny limit wynosi do 0,2‰.

W okresie próbnym przewidziano również, dla kierowców, którzy przekroczą 12 punktów karnych, obowiązek odbycia dodatkowych szkoleń, w tym kursu dokształcającego w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz szkolenia praktycznego w ośrodku doskonalenia techniki jazdy. Obowiązek ten ma być realizowany wraz z pełnym wdrożeniem systemu okresu próbnego od września 2026 roku.

Przekroczenie prędkości o ponad 50 km/h skutkuje zatrzymaniem prawa jazdy na 3 miesiące. Przepis ten dotyczy zarówno obszaru zabudowanego, jak i poza nim. W przypadku poważnych naruszeń, takich jak jazda pod wpływem alkoholu lub spowodowanie zagrożenia w ruchu drogowym, możliwe jest cofnięcie uprawnień oraz wydłużenie okresu próbnego.

Zmiany w przepisach wprowadzono etapowo. Część regulacji obowiązuje od marca 2026 roku, natomiast przepisy dotyczące okresu próbnego zaczynają obowiązywać od września 2026 roku.

Komentarz ekspercki

Dorota Olszewska, Prezeska Partnerstwa dla Bezpieczeństwa Drogowego

„Kluczowa w tych zmianach jest jakość szkolenia młodych kierowców, która w Polsce powinna zostać dostosowana do współczesnych warunków. Sam wiek nie jest tu najważniejszy – siedemnastolatek niewiele różni się od osiemnastolatka – natomiast kluczowe jest to, jak przygotowujemy młodych ludzi do udziału w ruchu drogowym.

Nowe przepisy zakładają, że 17-latek może uzyskać prawo jazdy za zgodą rodzica lub opiekuna, który na podstawie obserwacji ocenia jego gotowość emocjonalną i mentalną. Przez pierwsze miesiące młody kierowca musi poruszać się pod nadzorem osoby towarzyszącej – kierowcy, który ma co najmniej 25 lat i posiada prawo jazdy od minimum 5 lat.

To rozwiązanie ma umożliwić zdobywanie doświadczenia w kontrolowanych warunkach. W efekcie, po ukończeniu 18 lat, młody kierowca może mieć już kilka miesięcy praktyki za kierownicą więcej niż dotychczas.

Jednocześnie młodzi kierowcy pozostają grupą najwyższego ryzyka – zarówno w Polsce, jak i na świecie – co wynika przede wszystkim z braku doświadczenia, ale także ze skłonności do ryzyka i częstszej jazdy w grupie, co zwiększa liczbę ofiar wypadków.

Dlatego kluczowe jest, aby zmiany przepisów szły w parze ze zmianą systemu szkolenia. Potrzebny jest większy nacisk na praktykę, doskonalenie techniki jazdy oraz uświadamianie młodych kierowców w zakresie zagrożeń na drodze.”